Περιγραφή διαδρομής

Αφετηρία: Θολωτός τάφος Μάλεμε

Διεύθυνση:Πλατανές, Λόφος "Καυκάλα", Μάλεμε
Χρόνος Περιήγησης:20'
Κόστος Περιήγησης:Ελεύθερη είσοδος
Ώρες Λειτουργίας:Υπαίθριος χώρος με ελεύθερη πρόσβαση
Link: Μεταβείτε στο link

Ο θολωτός τάφος του Μάλεμε βρίσκεται περίπου 17 χλμ. δυτικά της πόλης των Χανίων, στο λόφο Καυκάλα. Αποκαλύφθηκε τυχαία και συλήθηκε στις αρχές του 20ου αιώνα. Το 1943/44, κατά τη διάρκεια του B’ παγκοσμίου πολέμου, έπεσε βόμβα προκαλώντας μερική κατάρρευση της στέγης και επίχωση του θαλάμου. Πρόκειται για ένα αξιόλογο ταφικό μνημείο που ανασκάφτηκε το 1966 και αναστηλώθηκε εν μέρει το 1970.

Ο ταφικός του θάλαμος, προσεκτικά κτισμένος από μεγάλους πωρόλιθους έχει τετράγωνη κάτοψη, διαστάσεων 4.36x4.46 μ. και φαίνεται ότι κατέληγε σε πυραμιδοειδή στέγη, ανάλογη με εκείνη του τάφου στη Φυλακή. Tο δάπεδό του ήταν κατασκευασμένο από βοτσαλάκια στερεωμένα με ασβεστοκονίαμα, ενώ τμήμα των τοίχων του είχε επιχριστεί με υπόλευκο κονίαμα. Η πρόσβαση σ’ αυτόν γινόταν από μεγάλο δρόμο, μήκους 13.80 μ. και πλάτους 1.60 μ., με ένα σκαλοπάτι στο μέσο του να τον χωρίζει σε δύο τμήματα. Τα τοιχώματά του είχαν επενδυθεί με αδρά εργασμένους λίθους και το δάπεδό του κάλυπτε λεπτό στρώμα κοκκινωπού κονιάματος.

H είσοδος του θαλάμου, με ύψος 2 μ. και πλάτος 1.60 μ., διακρίνεται για το μεγάλο υπέρθυρό της και το ανακουφιστικό τρίγωνο, ανοικτό προς το θάλαμο και κλειστό με πλάκα στην πρόσοψη. Το κατώφλι αποτελείται από δύο λίθους με όλμους για την υποδοχή στροφέων ξύλινης θύρας, την οποία κάλυπτε εξωτερικά το κτιστό φράγμα. Aπό τα κτερίσματα του τάφου διασώθηκαν μόνο δύο σφραγιδόλιθοι και ορισμένα θραύσματα αγγείων, τα οποία χρονολογούν το μνημείο στην υστερομινωική III Α-B περίοδο (14ος – 13ος αι. π.X.).

map photo photo photo photo

Τερματισμός: Αρχαία Φαλάσαρνα

Διεύθυνση:Φαλάσαρνα, Τ.Κ. 73400
Χρόνος Περιήγησης:60'
Κόστος Περιήγησης:Ελεύθερη είσοδος
Ώρες Λειτουργίας:08:30-15:00
Link: Μεταβείτε στο link

Τα ευρήματα από τη γύρω περιοχή της αρχαίας πόλης Φαλάσαρνα δείχνουν κατοίκηση ήδη από τη Μινωική περίοδο, που συνεχίζεται και κατά τους Αρχαϊκούς και Κλασικούς χρόνους. Η κύρια όμως περίοδος ακμής της πόλης ήταν μεταξύ των μέσων του 4ου αι. π.Χ. και του 67 π.Χ., όταν καταστράφηκε από τους Ρωμαίους προκειμένου να κατασταλεί η πειρατεία στη δυτική Μεσόγειο και το λιμάνι της φαίνεται ότι τέθηκε σε αχρηστία. Τα ίχνη επανάχρησης του χώρου είναι πενιχρά ενώ υπάρχουν ενδείξεις κατοίκησης στην αντίθετη πλευρά του όρμου στα ρωμαϊκά χρόνια. Οι σεισμοί του 66 μ.Χ. και κυρίως του 365 μ.Χ. την κατέστρεψαν οριστικά. Με το δεύτερο σεισμό η στεριά ανυψώθηκε κατά 6,60μ. και το αρχαίο λιμάνι μετατράπηκε σε ξηρά, θαμμένο κάτω από τόνους επιχώσεων. Οι σωστικές ανασκαφές από το 1966 και η συστηματική ανασκαφική έρευνα από το 1986, οδηγούν στη σταδιακή αποκάλυψη του αρχαίου λιμένα, της πόλης και της νεκρόπολης.

Η Φαλάσαρνα υπήρξε μια από τις πιο ισχυρές ναυτικές πόλεις - κράτη στην ελληνιστική εποχή. Η νομισματοκοπία της ξεκινάει στο β΄ μισό του 4ου αι. π.Χ., με κύρια απεικόνιση μια γυναικεία κεφαλή, πιθανόν τη Δίκτυννα ή τη νύμφη Φαλάσαρνα. Η έκταση της πόλης περιοριζόταν στην οχυρωμένη ακρόπολη του ακρωτηρίου Κουτρί, στην κορυφογραμμή του οποίου υπάρχουν ερείπια ναών, αφιερωμένων πιθανότατα στη θεά Αρτέμιδα-Δίκτυννα. Τα τείχη της σώζονται σε μήκος 550 μ., είναι κατά τόπους διπλά, κατασκευασμένα με το ψευδοϊσόδομο σύστημα και χρονολογούνται στο β΄ μισό του 4ου αι. π.Χ. Διέθετε κλειστό πολεμικό λιμάνι με οχύρωση, η οποία αποτελούσε προέκταση των τειχών της.

Η οχύρωση του λιμανιού περιλαμβάνει τέσσερις οχυρωματικούς πύργους που συνδέονταν μεταξύ τους με θαλάσσιους τοίχους και αποβάθρες Από τους πύργους, σώζεται καλύτερα ο νοτιοανατολικός, ο οποίος είναι κυκλικός, με ύψος 4,5 μ. και διάμετρο 9 μ., ενώ το εσωτερικό του διαιρείται σε τεταρτημόρια από δυο διασταυρούμενους τοίχους. Χρονολογείται στα τέλη του 4ου αι. π.Χ. Το λιμάνι είχε κατασκευαστεί στη θέση μιας προϋπάρχουσας λιμνοθάλασσας. Τα φυσικά βράχια της ακτής λειάνθηκαν δημιουργώντας μια εκμεταλλεύσιμη λιμενολεκάνη διαστάσεων 100 Χ 75μ., που ενωνόταν με τη θάλασσα με δυο κανάλια. Το δευτερεύον έχει μικρότερο βάθος από το κύριο, γεγονός που σημαίνει ότι χρησιμοποιείτο για την ανακύκλωση του νερού ή τον ορμισμό μικρών λέμβων. Στα όρια της λιμενολεκάνης αποκαλύφθηκαν τμήματα κτιστής προκυμαίας με δέστρες πλοίων.

Βορειότερα του κυρίως λιμένα, μια δεύτερη μικρότερη τεχνητή υδατολεκάνη θα πρέπει να σχετίζεται με τα ναυπηγεία της αρχαίας πόλης, τα οποία όμως δεν έχουν εντοπιστεί ακόμα. Νοτιοδυτικά της δεύτερης λιμενολεκάνης, αποκαλύφθηκε λιθόστρωτος δρόμος που οδηγούσε πιθανότατα στην ακρόπολη και μία σειρά 5 δεξαμενών πάνω σε πλακόστρωτο δάπεδο. Η αρχική χρήση αυτών των κατασκευών στον 4ο-3ο αι. π.Χ. πρέπει να σχετίζεται με τα δημόσια λουτρά της πόλης ενώ η υστερότερη, του 2ου-1ου αι. π.Χ., με την πλύση πηλού. Ακριβώς νότια του λιμανιού και κατά μήκος της ακτογραμμής, υπάρχουν τα αρχαία λατομεία, όπου βρίσκεται και ο μεγάλος λαξευτός πέτρινος «θρόνος». Κοντά στα λατομεία της ακτής αποκαλύφθηκε και μία ιχθυοδεξαμενή διαστάσεων 5 Χ 5μ., λαξευμένη στο φυσικό πέτρωμα.

Η νεκρόπολη έχει εντοπιστεί κοντά στο λιμάνι και εκτός των τειχών της πόλης και εκτείνεται σε μεγάλη απόσταση, προς τα νότια και ανατολικά. Η περίοδος που καλύπτουν οι τάφοι είναι από την αρχαϊκή ως την ελληνιστική εποχή και περιλαμβάνουν ταφές σε πίθους, σε ορύγματα στο έδαφος, σε κιβωτιόσχημους τάφους και σε λαξευτούς στο φυσικό βράχο. Από τα κτερίσματα των τάφων ξεχωρίζουν τα εισαγμένα ή ντόπια μελανόμορφα και ερυθρόμορφα αγγεία.

map photo photo photo photo photo photo
digital plan
espa
eu